Back

ⓘ Defnyddiau naturiol - Defnydd naturiol, Gardd, Rwber naturiol, Pridd, Defnydd cyfansawdd, Cemeg, Cors Caron, Llif gadwyn, Homogenu, Carbon, Craig, Llechfaen ..




                                               

Defnydd naturiol

Unrhyw gynnyrch neu ddefnydd materol syn dod o blanhigion, anifeiliaid, neur tir yw defnydd naturiol. Ystyrir fod mwynau a metalau a geir or ddaear yn ddefnyddiau naturiol hefyd. Mae defnyddiau naturiol yn cynnwys: Pren Defnydd organig Ffibrau naturiol Carreg Defnyddiau naturiol cyfansawdd Denfyddiau anorganig Metel Defnyddiau naturiol eraill. Pridd

                                               

Gardd

Lle a gynllunnir yw gardd, fel arfer yn yr awyr agored, er mwyn arddangos, tyfu, a mwynhau planhigion o bob math, yn ogystal â defnyddiau naturiol fel cerrig. Gall gardd gynnwys defnyddiau naturiol a dynol.

                                               

Rwber naturiol

Elastomer yw rwber naturiol, syn ddeillio yn wreiddiol o ddaliant coloidaidd tebyg i laeth, neu latecs, sydd iw ganfod mewn nodd rhai planhigion fel y llaethlys, y fflamgoed, pabïau, y dant y llew ac yn enwedig y planhigyn rwber ac y goeden rwber. Y sylwedd polyisoprene ywr ffurf sydd wedi cael ei phuro, a ellir ei gynhyrchun synthetig yn ogystal. Defnyddir rwber naturiol yn helaeth mewn nifer o ddefnyddiau a chynnyrch, yn yr un modd â rwber synthetig.

                                               

Pridd

Gall pridd fod yn olau fel tywod neu yn frowngoch, yn ysgafn a sych neu yn drwm ac yn wlyb a gall gynnwys cerrig mân, gronynnau bach caled sef tywod, darnau o blanhigion a phowdwr mân fel blawd. Os oes llawer o dywod ynddo bydd yn bridd ysgafn ond os gyda llawer o flawd bydd yn gleiog a thrwm. Bydd pridd tywodlyd yn naturiol yn sych gan nad ywr tywod yn dal y dwr. Ar y llaw arall bydd pridd cleiog yn dal gormod o ddŵr.

                                               

Defnydd cyfansawdd

Cyfuniad o ddau ddefnydd neu ragor yw defnydd cyfansawdd, a all fod yn naturiol neu wedi ei greu gan berson. Maen rhaid ir deunyddiau fod yn wahanol fel eu bod yn aros ar wahân ar y raddfa facroscopig ar raddfa ficroscopig. Plethwaith a chlai yw un or defnyddiau cyfansawdd synthetig hynaf. Mae concrit hefyd yn ddefnydd cyfansawdd, a defnyddir mwy ohono nag unrhyw ddefnydd synthetig arall yn y byd.

                                               

Cemeg

Astudiaeth mater yw Cemeg, syn ymwneud âi gystrawen, strwythur a nodweddion, ynghyd âi drawsnewidiadau ar y lefel atomig. Maen delio gan fwyaf gyda chasgliadau o atomau fel nwyon, moleciwlau, crisialau a metelau, yn ogystal âu trawsffurfiadau au rhyngweithiadau i ddod yn ddefnydd a ddefnyddir ym mywyd cyffredin. Yn ogystal â hynny, mae cemeg yn ymwneud â deall priodweddau a rhyngweithiadau o atomau unigol a defnyddior wybodaeth yna ar y lefel macrosgobig. Yn ôl cemeg fodern, mae priodweddau ffisegol defnyddiau wedi eu penderfynu ar y raddfa atomig, sydd yn ei dro yn cael ei ddiffinio gan r ...

                                               

Cors Caron

Cors yng nghanolbarth Ceredigion yw Cors Caron, hefyd Cors Goch Glan Teifi. Saif ar lan Afon Teifi ychydig ir gogledd o dref Tregaron, wedi ei rhannu rhwng cymunedau Tregaron ac Ystradmeurig. Maen un or ddwy gyforgors fwyaf yng Nghymru; Cors Fochno ywr llall. Llunir cyforgorsydd mewn mannau lle mae dŵr yn casglu oherwydd traeniad gwael. Ffurfir mawn, gan fod diffyg ocsigen yn arafu pydriad y defnyddiau planhigol. Bydd ymgasgliad y mawn yn codi arwyneb y gors uwchben y tir oi chwmpas i ffurfio llun cromen. Ceir tair cromen fel hyn yng Nghors Caron, gydag Afon Teifi yn llifo rhyngddynt. Ar d ...

                                               

Llif gadwyn

Llif fecanyddol gludadwy yw llif gadwyn a ddefnyddir i dorri neu docio coed a boncyffion. Ceir hefyd llifiau cadwyn arbennig syn gallu torri defnyddiau caletach. Pwerir gan amlaf gan fotor dwystroc, neu fel arall gan drydan, pŵer hydrolig, neu aer cywasgedig. Cadwyn o ddannedd miniog sydd yn torrir defnydd. Mae rhai cerfwyr pren yn defnyddio llifiau cadwyn i gerfio cerfluniau o goed neu ddarnau mawr o bren.

                                               

Homogenu

Mae homogenu yn derm a ddefnyddir mewn nifer o feysydd megis cemeg, gwyddoniaeth amaethyddol, technoleg bwyd, cymdeithaseg a bioleg celloedd. Maer term yn cyfeiro at broses syn creu cymysgedd sydd yn gyson trwy gydol sylwedd.

                                               

Carbon

Elfen gemegol yn y tabl cyfnodol yw carbon, gydar symbol C ar rhif atomig 6. Fela aelod o Elfen Grŵp 14, maen anfetel gyda sawl alotrop yn bodoli o dan dymheredd a gwasgedd safonol, gan gynnwys: graffit, diemwnt a ffwlerenau. Graffit ywr ffurf sefydlog, gyda diemwnt yn ffurf cyfarwydd arall syn dangos sefydlogrwydd cinetig, ond maen newid i raffit o dan gwres uchel iawn. Mae ganddo briodweddau amrywiol iawn: mae diamwnd yn dryloyw a graffid yn ddu fel glo. Diamwnd ywr deunyd caletaf syn bodoli ar wyneb y ddaear ac ar y llaw arall, mae graffid yn feddal - fel plwm pensil yn gadael ei ôl ar ...

                                               

Craig

Mewn daeareg mae craig neu greigiau yn globynfaen naturiol wedi ei ffurfio o fwynau. Cânt eu dosbarthu yn greigiau igneaidd syn cael eu ffurfio gan llosgfynyddoedd, creigiau gwaddod a chreigiau metamorffig. Creigiau metamorffig yw creigiau igneaidd neu waddodol wediu newid gan wres neu wasgfa. Creigiau syn dod or gofod y tu hwnt ir ddaear yw Sêr gwib. Gellir dosbarthu creigiau yn greigiau crynion, neu hen greigiau a chreigiau newydd, yn ogystal. Gweddillion anifeiliaid a phlanhigion mewn creigiau yw ffosilau.

                                               

Llechfaen

Erthygl am y garreg yw hon. Am y pentref ym Mhowys gweler Llechfaen, Powys. Craig fetamorffig lwyd yw llech, llechfaen neu lechi. Ffurfiwyd llechfaen pan gafodd glai neu ludw folcanig a oedd wedi suddo i waelod y môr filiynau o flynyddoedd yn ôl ei wasgu ai droin graig. Mae llechfaen Cymrun enwog iawn ac maen cael ei defnyddio ledled Ewrop. Ceir llawer o chwareli yng ngogledd orllewin Cymru, ger Bethesda a Blaenau Ffestiniog er enghraifft.

                                               

Cotwm

Deunydd amddiffynol syn tyfu o gwmpas hadau y planhigyn cotwm yw Cotwm. Fei defnyddir i wneud edafedd a brethyn. Dawr gair "cotwm" or Arabeg qutn قُطْن. Hadlestr ydyw, a gwnaed ei ffibrau allan o Seliwlos yn bennaf. Mae Diwrnod Cotwm y Byd yn cael ei ddathlu ar 7 Hydref; cychwynnwyd y diwrnod hwn yn 2019. Cotwm yw’r ffibr naturiol mwyaf cyffredin a ddefnyddir i wneud ffabrig ar draws y byd. Cynhyrchwyr cotwm mwyaf y byd yn 2007 oedd 1 Tsieina, 2 India, 3 yr Unol Daleithiau, 4 Pacistan, 5 Brasil, 6 Wsbecistan, 7 Twrci, 8 Gwlad Groeg, 9 Tyrcmenistan, a 10 Syria. Yr allforwyr cotwm mwyaf oedd ...

                                               

Dŵr

Yr hylif mwya cyffredin ar y ddaear yw dŵr, gyda thua 70% o arwyneb y ddaear wedi ei gorchuddio gan yr hylif ar ffurf cefnforoedd, moroedd, afonydd, llynnoedd ar pegynnau iâ. Ocsigen a hydrogen ywr cyfansoddyn hwn, gydar fformiwla gemegol: H 2 O. Dŵr wedii rewi yw iâ; ager yw anwedd dŵr. Maer corff dynol yn cynnwys rhywle rhwng 55% a 78% o ddŵr, yn dibynnu ar faint y corff hwnnw. Pan maer corff dynol yn derbyn dŵr drwyr ceg fe âi i’r stumog cyn mynd i mewn i’r gwaed ac oddi yno i’r celloedd cyn diweddu yn yr arenau fel troeth. Er mwyn gweithion iawn, maer corff angen rhwng un a saith litr ...

                                               

Gwydr

Solid di-ffurf anghrisialaidd yw gwydr sydd yn aml yn dryloyw a chanddo ddefnyddiau ymarferol, technolegol, ac addurnol, er enghraifft cwareli ffenestri, llestri bwrdd, ac opto-electroneg. Y mathau hynaf a mwyaf gyffredin o wydr yw gwydrau silicad sydd ar sail silica silicon deuocsid neu gwarts, sef prif gynhwysyn tywod. Dymar gwydr a ddefnyddir i gynhyrchu ffenestri a photeli, gan amlaf or math arbennig a elwir gwydr calch soda, sydd yn cynnwys rhyw 75% silicon deuocsid. sodiwm ocsid o sodiwm carbonad, calsiwm ocsid calch, ac ychwanegion eraill.

                                               

Porslen

Mae porslen yn grochenwaith seramig tralosg gwyn a ddatblygwyd gan grochenwyr Tsieineaidd o gwmpas y 9g. Nid darganfyddiad ydoedd, fel y cyfryw, ond pendraw proses hir o wneud crochenwaith ac arbrofi arno syn dechrau yn y canrifoedd cyntaf cyn Crist. Gelwir y crochenwaith carreg y datblygodd porslen ohono yn broto-borslen. Erbyn heddiw ceir tri math o borslen: porslen pâst caled neu borslen go iawn, porslen pâst meddal neu borslen artiffisial, a tsieni Seisnig Bone China. Mae porslen pâst caled yn cael ei gwneud o glai kaolin a charreg ffeldspathaidd petuntse wediu malurion bowdr mân au ta ...

                                               

Pren

Defnydd organig yw pren: yn yr ystyr mwyaf cyfyng, cynhyrchir pren fel sylem eilradd ym monion coed. Mewn coeden fyw, trosglwyddir dŵr a maetholion eraill ir dail a meinweoedd eraill syn tyfu, gan alluogi planhigion prenaidd i gyrraedd maint mawr ac i allu sefyll i fyny ar eu pennau eu hunain. Am filoedd o flynyddoedd, defnyddiwyd pren at sawl pwrpas, yn bennaf fel tanwydd neu fel defnydd adeiladu er mwyn creu tai, offer, arfau, dodrefn, pacio, celf a phapur. Gellir dyddio pren drwy ddyddio carbon a chyda rhai rhywiogaethau, gellir defnyddio dendrocronoleg er mwyn darganfod pryd y crewyd g ...

                                     

ⓘ Defnyddiau naturiol

  • ddefnyddiau naturiol hefyd. Mae defnyddiau naturiol yn cynnwys: Defnydd organig: Pren rattan, bambŵ, rhusgl a.y.y.b. Ffibrau naturiol gwlan, cotwm, fflacs
  • mwynhau planhigion o bob math, yn ogystal â defnyddiau naturiol fel cerrig. Gall gardd gynnwys defnyddiau naturiol a dynol. Gardd Eden Gerddi Crog Babilon
  • Rwber gwahaniaethu Elastomer polymer hydrocarbon elastig yw rwber naturiol sy n ddeillio yn wreiddiol o ddaliant coloidaidd tebyg i laeth, neu latecs
  • os gyda llawer o flawd bydd yn gleiog a thrwm. Bydd pridd tywodlyd yn naturiol yn sych gan nad yw r tywod yn dal y dwr. Ar y llaw arall bydd pridd cleiog
  • raddfa facroscopig a r raddfa ficroscopig. Plethwaith a chlai yw un o r defnyddiau cyfansawdd synthetig hynaf. Mae concrit hefyd yn ddefnydd cyfansawdd
  • ar y lefel macrosgobig. Yn ôl cemeg fodern, mae priodweddau ffisegol defnyddiau wedi eu penderfynu ar y raddfa atomig, sydd yn ei dro yn cael ei ddiffinio
  • traeniad gwael. Ffurfir mawn, gan fod diffyg ocsigen yn arafu pydriad y defnyddiau planhigol. Bydd ymgasgliad y mawn yn codi arwyneb y gors uwchben y tir
  • coed a boncyffion. Ceir hefyd llifiau cadwyn arbennig sy n gallu torri defnyddiau caletach. Pwerir gan amlaf gan fotor dwystroc, neu fel arall gan drydan
  • hydawdd. Mae prosesu llaeth yn o r defnyddiau hynaf o homogenu. Caiff llaeth ei homogenu i atal neu oedi gwahaniad naturiol hufen oddi wrth gweddill yr emwlsiwn
  • calchfaen, dolomidau a charbon deuocsid, ond ceir cyflenwad mawr ohono mewn defnyddiau organig: glo, mawn, olew ayb. Mae carbon yn ffurfio llawer iawn o gyfansoddion
  • Mewn daeareg mae craig neu greigiau yn globynfaen naturiol wedi ei ffurfio o fwynau. Cânt eu eu dosbarthu yn greigiau igneaidd sy n cael eu ffurfio gan